Skip to content

قوانین و مقررات

قوانین و مقررات بازار سرمایه

چارچوب حقوقی، مقررات معاملات، افشا در کُدال و حقوق سهام‌داران؛ آنچه باید برای فعالیت حرفه‌ای بدانید.

چک‌لیست قوانین و مقررات (اجرایی)

چهار بلوک عملی برای تطبیق‌پذیری و کاهش ریسک حقوقی

  • ۱) چارچوب حقوقی و نهادها

    آشنایی با نهاد ناظر، بورس‌ها و ارکان تسویه.

    • سازمان بورس و اوراق بهادار (ناظر)
    • بورس‌ها و فرابورس (قوانین معاملاتی)
    • سامانه‌های رسمی: کُدال، TSETMC
  • ۲) قواعد معاملات

    دامنه نوسان، حجم مبنا، حراج/بازگشایی و توقف نماد.

    • پیش‌گشایش و سازوکار کشف قیمت
    • انواع توقف و بازگشایی
    • نکات سفارش‌گذاری و لغو
  • ۳) افشا و حاکمیت شرکتی

    الزامات افشا در کُدال، مجامع و تقسیم سود.

    • افشای اطلاعات بااهمیت و مهلت‌ها
    • گزارش تفسیری مدیریت/صورت‌های مالی
    • دعوت، برگزاری و صورتجلسه مجمع
  • ۴) حقوق سهام‌دار و شکایات

    فرآیند پیگیری تخلفات و اختلافات.

    • حقوق مالکانه و دریافت سود
    • مراجع رسیدگی و هیئت داوری
    • مقررات معاملات اشخاص مرتبط/محرمانه
نکته: ابلاغیه‌ها و دستورالعمل‌ها به‌روزرسانی می‌شوند؛ همواره آخرین نسخه منابع رسمی را مبنا قرار دهید.

نکات کلیدی رعایت مقررات

چند قاعده ساده برای کاهش ریسک قانونی

  • افشای به‌موقع

    برای تصمیم‌گیری درباره نمادها، وضعیت افشاهای اخیر در کُدال را بررسی کنید؛ توقف‌ها معمولاً ناشی از الزامات افشاست.

  • پرهیز از اطلاعات نهانی

    هر گونه معامله بر مبنای اطلاعات غیرعمومی می‌تواند تبعات قانونی و انضباطی داشته باشد.

  • احترام به محدودیت‌های معاملاتی

    به دامنه نوسان، حجم مبنا و قوانین حراج احترام بگذارید؛ تغییرات مقررات را دنبال کنید.

  • ثبت سوابق

    سوابق تصمیمات، دلایل ورود/خروج و مستندات مرتبط را نگه دارید؛ در اختلافات احتمالی به کار می‌آید.

نقشه یادگیری ۳۰/۹۰ روزه قوانین و مقررات

از چارچوب‌ها تا اجرای استاندارد در معاملات

روز ۱–۳۰: مبانی و منابع

  • نقشه نهادها و مسئولیت‌ها
  • مرور دستورالعمل معاملات و افشا
  • شناخت انواع توقف/بازگشایی
  • فهرست منابع رسمی/ابلاغیه‌ها

تحویل: «چک‌لیست رعایت مقررات» یک‌صفحه‌ای

روز ۳۱–۶۰: رویه‌های عملی

  • رویه بررسی کُدال پیش از معامله
  • قواعد سفارش‌گذاری در حراج/پیش‌گشایش
  • مدیریت توقف نماد در پرتفو
  • ثبت و بایگانی مستندات

تحویل: SOP قبل/حین/بعد از معامله

روز ۶۱–۹۰: پایش و بهبود

  • مانیتور تغییرات مقررات
  • بازبینی ماهانه اتفاقات حقوقی پرتفو
  • مدیریت ریسک رویدادهای شرکتی
  • به‌روزرسانی چک‌لیست‌ها

تحویل: داشبورد رصد مقررات و رویدادها

ویدئوهای منتخب قوانین و مقررات

خلاصه‌های کوتاه و کاربردی

مقالات منتخب قوانین و مقررات

تفسیر دستورالعمل‌ها و راهنمای گام‌به‌گام

گام بعدی شما

با یک چک‌لیست به‌روز و مرور منظم ابلاغیه‌ها، ریسک حقوقی معاملات را به حداقل برسانید.

سؤالات متداول قوانین و مقررات

دامنه نوسان و حجم مبنا چه نقشی دارند؟

دامنه نوسان سقف تغییرات روزانه و حجم مبنا شرط تأیید قیمت پایانی است؛ هر دو بر نحوه حرکت قیمت و نقدشوندگی اثر می‌گذارند.

چرا نماد متوقف و چگونه بازگشایی می‌شود؟

به دلایل افشا، مجامع، ابهام اطلاعات و… نماد متوقف می‌شود. بازگشایی معمولاً از طریق حراج یا با محدودیت انجام می‌گیرد.

اطلاعات بااهمیت در کُدال یعنی چه؟

رویدادهایی که بر ارزش‌گذاری اثر معنادار دارند و باید در مهلت مقرر افشا شوند؛ بررسی دسته‌بندی و جزئیات هر افشا ضروری است.

حقوق سهام‌دار در مجمع چیست؟

حق رأی، دریافت سود مصوب و دسترسی به صورتجلسات/گزارش‌ها. زمان‌بندی و رویه دریافت سود طبق اطلاعیه شرکت است.

مالیات معاملات و سود تقسیمی چگونه است؟

مطابق مقررات جاری توسط مراجع ذی‌صلاح تعیین می‌شود و ممکن است تغییر کند؛ پیش از تصمیم‌گیری نرخ‌های به‌روز را بررسی کنید.